Nasady kominowe, czyli zakończenia kominów wentylacyjnych
Nasady obrotowe montowane są na szczycie kominów jako zakończenie przewodów spalinowych, dymowych i wentylacyjnych. Ich stosowanie ma za zadanie wspomaganie ciągu kominowego oraz ochronę przewodów wentylacyjnych przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi.
Problem zakańczania ciągów wentylacyjnych i szybów kominowych jest często bagatelizowany. Jednak dobrze dobrana nasada kominowa poprawia działanie instalacji wentylacji grawitacyjnej, stabilność ciągu kominowego w kominku oraz wpływa na stały poziom wymiany powietrza w instalacji.
Zaburzenia ciągu kominowego są często konsekwencją lokalnych warunków atmosferycznych, od których zależy przepływ powietrza wokół budynku.
Kiedy montować nasady kominowe?
Zastosowanie nasad kominowych określono w polskim prawie. Podstawowe regulacje zawiera Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. „W sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie." Zgodnie z § 143.1.: w budynkach usytuowanych w II i III strefie obciążenia wiatrem, określonych Polskimi Normami, należy stosować na przewodach dymowych i spalinowych nasady kominowe zabezpieczające przed odwróceniem ciągu. § 143.2.: nasady kominowe należy również stosować na innych obszarach, jeżeli wymagają tego położenie budynków i lokalne warunki topograficzne.
Nasada kominowa wentylacyjna – zastosowanie
Nasady kominowe stosuje się w szczególności:
- na obszarach, gdzie występują silne wiatry o zmiennych kierunkach;
- na kominach, w sąsiedztwie których znajdują się wysokie drzewa;
- na kominach usytuowanych poniżej połaci dachu;
- na kominach o małych długościach;
- na kominach o małych przekrojach.
Strefy obciążenia wiatrem zostały opisane w normie PN-EN 1991-1-4:2005: „Oddziaływanie na konstrukcje. Część 1–4: Oddziaływania ogólne – Oddziaływania wiatru". Polskę podzielono na 3 strefy:
- strefa 1 – obejmująca całą środkową Polskę;
- strefa 2 – pas nadmorski;
- strefa 3 – obszar górski na południu.
Zakończenia kominów wentylacyjnych – rodzaje
Nasady kominowe można podzielić na trzy grupy: nasady stałe, samonastawne i obrotowe.
Nasady kominowe stałe
Nasady stałe wykorzystują energię kinetyczną wiatru do wytworzenia podciśnienia w przewodzie kominowym. Nie zmieniają swojego położenia w stosunku do wiejącego wiatru – bazują na zjawisku pojawiania się podciśnienia po stronie zawietrznej przesłony opływanej przez wiatr. Ich zalety to prosta, niezawodna konstrukcja oraz niska cena. Wadą jest uzależnienie od kierunku wiejącego wiatru i niska wydajność.
Czerpnio-wyrzutnia dachowa VHLA
Ciekawym rozwiązaniem jest wyrzutnia-czerpnia dachowa VHLA. Może ona służyć zarówno do zakańczania przewodów wentylacyjnych, jak i instalacji wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła wyposażonych w gruntowy wymiennik ciepła.
Nasady kominowe samonastawne i obrotowe
Nasady posiadające części ruchome – samonastawne i obrotowe – wykorzystują energię wiatru w sposób dynamiczny, który wprawia je w ruch obrotowy albo ustawia w kierunku wiejącego wiatru. Zaletami tych nasad są wysokie parametry wydajnościowe, estetyczny wygląd i duża niezależność od siły oraz kierunku wiatru. Wadą jest wyższa cena.
Nasady kominowe wentylacyjne – dobór
Właściwy dobór nasady sprowadza się do wyboru odpowiedniego typu do konkretnego przewodu kominowego – inne nasady stosuje się na zakończenie przewodów spalinowych, inne dla wentylacji. Chodzi tu głównie o rodzaj nasady, a także materiał, z którego jest ona wykonana.
Każdy budynek posiada różne przewody kominowe:
- przewody wentylacyjne;
- przewody spalinowe;
- przewody dymowe.
Do zakańczania każdego z tych ciągów należy stosować odpowiednio dobrane nasady. Szczególnie ważny jest materiał, z jakiego wykonano produkt – od niego zależy trwałość nasady oraz jej prawidłowe funkcjonowanie.
Skutki braku nasady kominowej
Niezastosowanie żadnej lub zamontowanie niewłaściwej nasady na kominie skutkuje nie tylko problemami z uzyskaniem właściwego ciągu kominowego. Brak zakończenia przewodu kominowego w przypadku wystąpienia niekorzystnych warunków może uniemożliwić prawidłową wymianę powietrza w pomieszczeniu lub spowodować powstanie ciągu wstecznego.
Brak właściwej wentylacji w dłuższej perspektywie powoduje powstanie uczucia dyskomfortu oraz zwiększone zagrożenie wystąpienia wilgoci. Powstawanie ciągu wstecznego może rodzić dużo poważniejsze zagrożenia – brak właściwej wentylacji nawiewnej może spowodować, że przewody wentylacji wywiewnej będą funkcjonowały jako nawiew.
Może także dochodzić do cofania się spalin, co w przypadku stosowania np. piecyków łazienkowych bez zabezpieczeń na wypadek cofnięcia się spalin może stanowić zagrożenie dla zdrowia i życia mieszkańców budynku.
Nasady na przewód spalinowy
Nasady na przewody spalinowe powinny być wykonane z blachy nierdzewnej, która zagwarantuje długowieczność i odporność na szkodliwe wydzieliny powstające w procesie spalania. Nasada wykonana z blachy ocynkowanej zamontowana na kominie dymowym nie wytrzyma dłużej niż jeden sezon grzewczy – po czym ulegnie przepaleniu lub przerdzewieje, co spowoduje, że zamiast wspomagać ciąg kominowy, może blokować wywiew spalin.