Jednym z niezwykle istotnych elementów w rekuperacji jest skrzynka rozprężna. Na rynku dostępne są dwa rodzaje tego produktu – stalowy i z tworzywa. Jakie są różnice i który będzie lepszy?
Skrzynka rozprężna to kluczowy element systemu wentylacyjnego, szczególnie w instalacjach wentylacji domowej z odzyskiem ciepła, czyli rekuperacji. Jej główna funkcja to zapewnienie efektywnej dystrybucji powietrza, zarówno nawiewanego, jak i wywiewanego, w całej przestrzeni budynku. Skrzynka rozprężna w systemie wentylacji stanowi punkt, w którym przewody wentylacyjne łączą się z anemostatami, czyli zaworami regulującymi przepływ powietrza w pomieszczeniach.
Jednym z głównych zadań jest ustabilizowanie przepływu powietrza. Skrzynka rozprężna wentylacji zapewnia równomierne rozprowadzenie strumieni powietrza, co ma duży wpływ na komfort użytkowników w budynku.
W kontekście rekuperacji skrzynka rozprężna pomaga w optymalnym rozprowadzeniu świeżego powietrza nawiewanego do pomieszczeń oraz w efektywnym odprowadzeniu zużytego powietrza. Dzięki temu system rekuperacji może skutecznie odzyskiwać ciepło, minimalizując straty energii i przyczyniając się do zmniejszenia kosztów ogrzewania.
Dodatkowo skrzynki rozprężne pełnią często funkcję wyciszającą, co pozwala na eliminację hałasu generowanego przez przepływ powietrza w przewodach wentylacyjnych. To właśnie skrzynka rozprężna dba o to, aby system wentylacji pracował cicho i bez uciążliwego szumu, co jest kluczowe dla zapewnienia komfortu w domu mieszkalnym. W rezultacie prawidłowo dobrana i zamontowana skrzynka rozprężna znacznie podnosi efektywność całego systemu dystrybucji powietrza, dbając o komfort, efektywność energetyczną i cichą pracę instalacji.
Szukasz wiedzy na temat działania rekuperatorów i rekuperacji? Sprawdź nasz przewodnik!
Skrzynki rozprężne do rekuperacji mogą być wykonane z różnych materiałów, a wybór odpowiedniego rodzaju zależy od specyficznych potrzeb i warunków instalacji. Najpopularniejsze materiały, z których wykonuje się skrzynki rozprężne, to stal ocynkowana oraz tworzywa sztuczne, takie jak spieniony polipropylen (EPP).
Na wstępie “przyznamy się” że nie jesteśmy bezstronni w tym sporze bo od lat produkujemy skrzynki rozprężne z blachy ocynkowanej i kwasoodpornej. Nie oznacza to jednak, że nie potrafimy docenić zalet systemu rozdzielaczowego opartego na skrzynkach plastikowych. Dlatego sami zdecydowaliśmy się wprowadzić do oferty skrzynki rozprężne z tworzywa sztucznego - ze spienionego polipropylenu (EPP) jako alternatywę.
Metalowe skrzynki rozprężne to rozwiązanie, które charakteryzuje się wysoką trwałością oraz odpornością na uszkodzenia mechaniczne. Najpopularniejszym materiałem stosowanym do produkcji skrzynek rozprężnych jest blacha ocynkowana, jednak dostępne są również wersje ze stali kwasoodpornej, która cechuje się jeszcze wyższą odpornością na korozję. W niektórych przypadkach stosuje się również połączenie stali kwasoodpornej i tworzywa sztucznego, aby uzyskać optymalne właściwości użytkowe.
Główną zaletą metalowych skrzynek rozprężnych jest ich niepalność. W przeciwieństwie do skrzynek z tworzyw sztucznych metalowe skrzynki są w stanie spełniać wymagania dotyczące niepalności, które są kluczowe w kontekście systemów wentylacyjnych, gdzie ważne jest zapewnienie bezpieczeństwa pożarowego. Warunki techniczne często określają, że elementy systemu wentylacji powinny być wykonane z materiałów niepalnych, co czyni skrzynki rozprężne metalowe idealnym rozwiązaniem.
Skrzynki rozprężne metalowe cechują się również dużą wytrzymałością, co sprawia, że są odporne na uszkodzenia mechaniczne i mogą służyć przez długie lata bez konieczności wymiany. Dodatkowo metalowe skrzynki rozprężne mają pozytywny wpływ na akustykę systemu wentylacyjnego, dzięki właściwościom tłumiącym, które pomagają w redukcji hałasu generowanego przez przepływ powietrza. W efekcie, systemy wentylacji wyposażone w metalowe skrzynki rozprężne pracują cicho, co przekłada się na wyższy komfort użytkowania budynku.
W naszej ofercie dostępne są różne rodzaje skrzynek rozprężnych wykonanych z blachy ocynkowanej, w tym:
Pełna oferta skrzynek rozprężnych i rozdzielaczowych
*Dostępne są również skrzynki rozprężne z odejściem o przekroju owalnym (FLX-PRV) do płaskich, owalnych przewodów wentylacyjnych. Obudowa skrzynek FLX-PRV wykonana jest ze stali ocynkowane, a odejścia o przekroju owalnym z tworzywa.
Każda z tych skrzynek rozprężnych jest dostosowana do różnych zastosowań i warunków instalacji, co pozwala na ich elastyczne wykorzystanie w projektach wentylacyjnych, zapewniając wysoką jakość, trwałość oraz bezpieczeństwo użytkowania.
Skrzynki rozprężne do rekuperacji, wykonane ze spienionego polipropylenu (EPP), cieszą się rosnącą popularnością dzięki swoim wyjątkowym właściwościom. Spieniony polipropylen to materiał, który charakteryzuje się niską wagą, dużą elastycznością oraz doskonałymi właściwościami izolacyjnymi i akustycznymi. To sprawia, że skrzynki rozprężne plastikowe są nie tylko łatwe w montażu, ale także efektywne pod względem energetycznym.
Jedną z głównych zalet skrzynek rozprężnych z EPP jest ich lekkość. Dzięki niewielkiej wadze transport oraz montaż tego typu skrzynek są znacznie prostsze, co przekłada się na oszczędność czasu i kosztów. Ponadto elastyczność materiału EPP pozwala na praktycznie dowolne formowanie kształtu skrzynki na etapie projektowania co umożliwia nadanie jej aerodynamicznego profilu, zmniejszając opory przepływu powietrza. Taka konstrukcja pozwala na jeszcze bardziej efektywną pracę systemu wentylacji, zapewniając optymalny przepływ powietrza w całej instalacji.
Skrzynki rozprężne z EPP pełnią także podwójną rolę: są zarówno korpusem skrzynki, jak i warstwą izolacyjną. Dzięki temu, właściwości cieplne EPP pomagają w minimalizowaniu strat energii, co jest kluczowe w kontekście rekuperacji, gdzie zależy nam na jak najskuteczniejszym odzyskiwaniu ciepła. Materiał ten jest także odporny na wilgoć, co zwiększa jego trwałość i sprawia, że jest mniej podatny na korozję w porównaniu do tradycyjnych skrzynek metalowych.
W naszej ofercie dostępne są różne modele skrzynek rozprężnych z EPP (FLX-PLO-EPP), w tym:
*Należy zamówić dodatkową redukcję do kołnierza z Ø125 mm na Ø 100 mm
Dzięki swoim zaletom skrzynki rozprężne z EPP są idealnym rozwiązaniem do nowoczesnych systemów wentylacji domowej, zapewniając efektywność energetyczną, łatwość montażu oraz trwałość w wymagających warunkach.
Szczelność połączeń w skrzynkach rozprężnych do wentylacji ma kluczowe znaczenie dla wydajności całego systemu wentylacyjnego. Nieszczelna instalacja wentylacyjna drastycznie obniża wydajność centrali rekuperacyjnej, a tym samym całego systemu. Przecieki w instalacji powodują, że część powietrza nie dociera do miejsca docelowego, co ogranicza efektywność wymiany powietrza. Dlatego tak istotne jest, aby każde połączenie w systemie, w tym również połączenia skrzynek rozprężnych, były całkowicie szczelne.
Skrzynki rozprężne metalowe, takie jak modele FLX-PRO, wymagają szczególnej uwagi instalatora, ponieważ nie posiadają fabrycznych uszczelek. W przypadku skrzynek bez uszczelek szczelność systemu zależy głównie od precyzji montażu i użycia odpowiednich materiałów uszczelniających, takich jak taśmy izolacyjne.
Natomiast skrzynki metalowe wyposażone w uszczelki EPDM, jak np. modele FLX-PLO, zapewniają szczelność na poziomie klasy C, eliminując konieczność stosowania dodatkowych uszczelniaczy. Instalator musi jedynie połączyć przewód z króćcem przyłączeniowym na wcisk, co gwarantuje odpowiednią szczelność dzięki zastosowanym uszczelkom.
Skrzynki rozprężne z tworzyw sztucznych, wykonane ze spienionego polipropylenu (EPP), również cechują się wysoką szczelnością. Systemy dystrybucji powietrza oparte na skrzynkach EPP osiągają szczelność w klasie D, co oznacza, że skutecznie minimalizują ryzyko przecieków powietrza. Skrzynki te są wyposażone w uszczelki na króćcach, a ich wydłużony kształt umożliwia trwałe i bezpieczne połączenie z przewodem. Dodatkowo konstrukcja króćców i system mocowania przewodu, który odzwierciedla kształt karbu na przewodzie HDPE, pozwala na jeszcze szczelniejsze i bardziej stabilne połączenie.
Jednym z kluczowych aspektów wpływających na wydajność wentylacji w systemach rekuperacji jest zjawisko spadków ciśnienia. Wybór odpowiednich materiałów dla elementów systemu, takich jak skrzynki rozprężne, ma bezpośredni wpływ na poziom tych spadków, co w konsekwencji wpływa na efektywność pracy całej instalacji.
Poniższy wykres porównuje skrzynki metalowe FLX-PLO oraz z FLX-PLO-EPP.
Skrzynki rozprężne wykonane ze spienionego polipropylenu (EPP) wykazują znacznie lepsze właściwości aerodynamiczne w porównaniu do ich metalowych odpowiedników. Dzięki gładkiemu, zoptymalizowanemu kształtowi wnętrza, opory powietrza są zredukowane, co przekłada się na mniejsze spadki ciśnienia. W praktyce oznacza to, że system wyposażony w skrzynki z EPP działa efektywniej, zużywając mniej energii do przetłaczania powietrza przez instalację. Badania porównawcze pokazują, że skrzynka rozprężna wykonana z EPP generuje zauważalnie niższe opory powietrza niż standardowe skrzynki metalowe.
Właściwa izolacja systemu wentylacji jest kluczowa nie tylko dla minimalizacji strat ciepła, ale również dla ograniczenia niepotrzebnych spadków ciśnienia. Skrzynki rozprężne montowane w nieogrzewanych pomieszczeniach, zwłaszcza metalowe, wymagają dodatkowej warstwy izolacyjnej. Brak izolacji może prowadzić do kondensacji oraz wzrostu oporów przepływu powietrza, co bezpośrednio wpływa na wydajność wentylacji.
Jednak skrzynki rozprężne z EPP, dzięki swoim właściwościom izolacyjnym, eliminują potrzebę stosowania dodatkowej warstwy izolacji. Spieniony polipropylen (λ = 0,039) sam w sobie pełni rolę skutecznego izolatora termicznego, co nie tylko zmniejsza straty ciepła, ale także zapobiega spadkom ciśnienia wynikającym z błędnie zaizolowanej instalacji. Dzięki temu system wentylacji działa efektywnie i bez strat, zarówno pod względem energetycznym, jak i ciśnieniowym.
Prawidłowy montaż skrzynek rozprężnych to kluczowy krok podczas instalacji systemu wentylacji. Wybór między elementami wykonanymi z metalu a tymi z tworzyw sztucznych, takich jak spieniony polipropylen (EPP), ma wpływ na proces montażu oraz wydajność systemu. Poniżej znajdziesz szczegółowy opis kroków instalacyjnych dla obu rodzajów materiałów.
W przypadku metalowych skrzynek rozprężnych używanych w systemach rekuperacji przewód wentylacyjny mocuje się na wcisk, korzystając z nyplowych króćców wyposażonych w uszczelki, co zapewnia szczelne połączenie. Metalowe skrzynki są również wyposażone w blaszki montażowe znajdujące się u góry i u dołu obudowy, które ułatwiają ich przytwierdzenie do powierzchni. Można to zrobić za pomocą wkrętów montażowych.
Dla dodatkowej stabilności często stosuje się taśmy perforowane. Po ich przykręceniu skrzynka montowana jest w pozycji sufitowej lub podłogowej. Ta metoda gwarantuje stabilne osadzenie elementu i zapobiega jego przesunięciu podczas eksploatacji.
Dla pewniejszego i stabilnego przymocowania przewodu do skrzynki - skrzynka EPP prócz uszczelek na króćcach posiada obudowę z EPP która “nachodzi” na kanał, dodatkowo utrzymuje go w miejscu i chroni przed wysunięciem.
Nasze skrzynki rozprężne są wyposażone w uchwyty montażowe ułatwiające instalację. Metalowe skrzynki rozprężne u góry i u dołu obudowy mają przymocowane 2 blaszki. Skrzynki rozprężne z EPP posiadają 3 otwory przelotowe ze zmienną średnicą umożliwiające przykręcenie skrzynki do podłoża za pomocą wkrętów.
Skrzynki rozprężne montujemy również przy użyciu taśmy perforowanej. Skrzynka rozprężna EPP posiada specjalne prowadnice które po przykręceniu taśmy perforowanej gwarantują stabilność montażu w pozycji zarówno sufitowej jak i podłogowej oraz zabezpieczają przed przesunięcie skrzynki.
Skrzynki rozprężne wykonane ze spienionego polipropylenu (EPP) charakteryzują się nieco inną metodą instalacji. Podobnie jak w przypadku elementów metalowych, przewody wentylacyjne montuje się na wcisk, jednak skrzynki z EPP posiadają dodatkowe rozwiązania zapewniające większą stabilność połączenia. Wbudowane uszczelki na króćcach są wspierane przez zewnętrzną obudowę z EPP, która nachodzi na kanał, zapewniając dodatkowe zabezpieczenie przed wysunięciem przewodu.
Skrzynki rozprężne z EPP są wyposażone w trzy otwory przelotowe o zmiennej średnicy, co umożliwia ich przykręcenie do podłoża przy pomocy wkrętów. Dodatkowo specjalne prowadnice ułatwiają montaż z wykorzystaniem taśmy perforowanej, która zapewnia stabilne osadzenie skrzynki zarówno na suficie, jak i na podłodze. Dzięki temu proces instalacji jest prostszy, a zamontowana skrzynka jest lepiej zabezpieczona przed przesunięciem.
Skrzynki rozprężne z tworzyw sztucznych, takich jak spieniony polipropylen (EPP), charakteryzują się dużą elastycznością montażu, co ułatwia ich adaptację do różnych warunków instalacyjnych. Kołnierz, do którego mocuje się anemostat, umożliwia regulację wysokości poprzez łatwe odcinanie nadmiaru materiału, dzięki specjalnym wyżłobieniom.
Oznaczenia wysokości (np. „40” i „60”) dodatkowo ułatwiają precyzyjne dopasowanie.
Wybór między skrzynką rozprężną wykonaną z materiału EPP metalową zależy od specyficznych potrzeb instalacji. Skrzynki metalowe są wytrzymałe, ale wymagają dodatkowej izolacji termicznej i mogą generować większe opory powietrza. Są najlepsze w zastosowaniach, gdzie liczy się solidność i odporność na uszkodzenia mechaniczne.
Z kolei skrzynki rozprężne z EPP (spienionego polipropylenu) cechują się lepszymi właściwościami izolacyjnymi i niższymi spadkami ciśnienia, co wpływa na wyższą wydajność systemu rekuperacji. Są lżejsze, elastyczne i łatwiejsze w montażu, co sprawia, że idealnie sprawdzają się w nowoczesnych instalacjach wentylacyjnych, gdzie priorytetem jest efektywność energetyczna.
| Model Skrzynki | FLX-PLO/FLX-PRO | FLX-PLO-EPP |
| Rodzaj materiału | blacha ocynkowana lub kwasoodporna + uszczelka EPDM |
korpus skrzynki z EPP, króćce ABS + uszczelka TPE |
| Wymiary | link do karty technicznej | link do karty technicznej |
| Średnica przewodów FLX-HDPE [mm] |
50,63,75 oraz 90 | 75 |
| Odporność na korozję | częściowo | 100% |
| Montaż | strop, warstwa izolacji, sufit podwieszany |
strop, warstwa izolacji, sufit podwieszany |
| Szczelność (PN-EN 12237) | C | C |
| Konstrukcja |
odejście mufowe (-F) lub |
odejście mufowe pod anemostat; |
| Izolacja termiczna | opcja | TAK |
| Czy potrzeba dodatkowo izolować skrzynki? |
TAK | NIE |
| Palność | niepalny | palny |
| Czy są skrzynki rozdzielcze? | TAK Pełna oferta rozdzielaczy |
Trwają prace... |
| Czy są skrzynki przelotowe? | TAK | Trwają prace... |
| Spadki ciśnień | niskie | bardzo niskie |
Szukasz więcej informacji na temat wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła? Sprawdź nasze TOP 5 artykułów na temat rekuperacji:
Więcej informacji na temat rekuperacji i wentylacji znajdziesz w naszej Bazie Wiedzy lub skorzystaj z naszego czatu z ekspertami ds. rekuperacji. Bezpłatnie doradzimy, wycenimy i polecimy sprawdzonych instalatorów rekuperacji w Twojej okolicy.